- Nereye verilir
- Sulh hukuk mahkemesi (dava açmadan önce arabulucuya başvuru zorunlu)
- Süre
- Her zaman açılabilir; yeni dönemden en geç 30 gün önce açılırsa karar o dönemin başından geçerli olur
Kira tespit davası dilekçesi, yenilenen kira döneminde uygulanacak kira bedelinin mahkemece belirlenmesi için sulh hukuk mahkemesine verilen dilekçedir. Dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur (Hukuk Muhakemeleri Kanunu, HMK m.4; 6325 sayılı Kanun m.18/B). Beş yıldan uzun süren veya beş yıldan sonra yenilenen kira sözleşmelerinde kira bedeli; TÜFE değişimi, kiralananın durumu ve emsal kira bedelleri gözetilerek hakkaniyete göre belirlenir (Türk Borçlar Kanunu, TBK m.344/3).
Hangi durumlarda kullanılır?
- Beş yıldan sonra: Taraflar anlaşmış olsun ya da olmasın, beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen sözleşmelerde ve sonraki her beş yılın sonunda kira bedeli emsallere göre yeniden belirlenebilir (TBK m.344/3). Örnek dilekçe bu duruma göre hazırlanmıştır.
- İlk beş yıl içinde: Artış konusunda anlaşma yoksa hâkim kira bedelini, önceki kira yılının TÜFE on iki aylık ortalama değişim oranını geçmemek üzere belirler (TBK m.344/2). Bu oranı kira artış oranı hesaplama aracı ile kontrol edebilirsiniz.
Nereye verilir?
Kira ilişkisinden doğan davalara, dava değerine bakılmaksızın sulh hukuk mahkemesi bakar (HMK m.4). Dava, davalının yerleşim yeri mahkemesinde (HMK m.6) veya sözleşmeden doğan bir dava olarak sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde (HMK m.10) açılabilir.
Dava açılmadan önce arabuluculuk bürosuna başvurulur. Anlaşma sağlanamazsa düzenlenen son tutanağın aslı veya arabulucunun onayladığı örneği dava dilekçesine eklenir (6325 sayılı Kanun m.18/A).
Süre
Kira tespit davası her zaman açılabilir. Ancak belirlenen kiranın hangi dönemden itibaren uygulanacağı, davanın ne zaman açıldığına bağlıdır (TBK m.345):
- Dava yeni kira döneminin başlangıcından en geç otuz gün önce açılırsa, belirlenen kira o dönemin başından itibaren geçerli olur.
- Kiraya veren bu süre içinde kiracıya yazılı artış bildiriminde bulunmuşsa, dava yeni dönemin sonuna kadar açılabilir ve sonuç yine o dönemin başından geçerli olur.
- Sözleşmede yeni dönemde kiranın artırılacağına dair bir hüküm varsa, yeni dönemin sonuna kadar açılan davada belirlenen kira o dönemin başından itibaren geçerli olur.
Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede hak düşürücü süre işlemez (6325 sayılı Kanun m.18/A).
Harç ve masraf
Dava açılırken harç ve keşif, bilirkişi, tebligat gibi işlemler için gider avansı ödenir. Tutarlar her yıl güncellendiği ve dava değerine göre değiştiği için burada rakam verilmemiştir; dava açılırken adliyedeki ön bürodan öğrenilebilir.
Ekler
- Kira sözleşmesi
- Arabuluculuk son tutanağı
- Varsa ihtarname veya yazılı artış bildirimi ve tebliğ belgesi
- Tapu kaydı
- Emsal kira sözleşmeleri veya ilanlar
Dilekçe metni
Köşeli parantez içindeki yerleri kendi bilgilerinizle doldurun, size uymayan seçenekleri silin.
[ŞEHİR] NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ HAKİMLİĞİNE
DAVACI: [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........]) (Kiraya veren)
Adres: [Açık adres]
DAVALI: [Ad Soyad] (Kiracı)
Adres: [Açık adres]
DAVA DEĞERİ: [.....] TL
KONU: [Kiralananın adresi] adresindeki taşınmazın [GG.AA.YYYY] tarihinde başlayan kira dönemi için aylık kira bedelinin tespiti talebidir.
AÇIKLAMALAR:
1. Davalı, maliki olduğum [adres] adresindeki [konut / işyeri] niteliğindeki taşınmazda [GG.AA.YYYY] başlangıç tarihli ve [..] yıl süreli yazılı kira sözleşmesiyle kiracı olarak bulunmaktadır.
2. Taşınmazın aylık kira bedeli hâlen [.....] TL'dir. Kira ilişkisi [GG.AA.YYYY] tarihinde beş yılı doldurmuştur.
3. Mevcut kira bedeli, taşınmazın konumu, büyüklüğü ve özellikleri ile çevredeki emsal kira bedellerinin altında kalmıştır. Benzer nitelikteki taşınmazların aylık kira bedelleri [.....] TL ile [.....] TL arasındadır.
4. Kira bedelinin artırılması için davalıya [GG.AA.YYYY] tarihinde [ihtarname / yazılı bildirim] gönderdim. [Dava, yeni kira döneminin başlangıcından en az otuz gün önce açılmaktadır.]
5. Uyuşmazlık için [GG.AA.YYYY] tarihinde arabulucuya başvurulmuş, taraflar anlaşamamıştır. Anlaşamama son tutanağı ektedir.
HUKUKİ SEBEPLER:
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.344, m.345; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.4; 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18/B ve ilgili mevzuat.
DELİLLER:
Kira sözleşmesi, tapu kaydı, ihtarname ve tebliğ belgesi, arabuluculuk son tutanağı, kira ödeme dekontları, emsal kira sözleşmeleri, keşif, bilirkişi incelemesi, tanık ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM:
Yukarıda açıklanan nedenlerle; [adres] adresindeki taşınmazın [GG.AA.YYYY] tarihinde başlayan kira dönemi için aylık kira bedelinin [.....] TL olarak tespitine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
[GG.AA.YYYY]
Davacı
[Ad Soyad]
[İmza]
EKLER:
1. Kira sözleşmesi
2. Arabuluculuk son tutanağı
3. İhtarname ve tebliğ belgesi
4. Tapu kaydı
Bu metin örnektir. Somut olaya göre uyarlanmalıdır; süre, görevli ve yetkili mahkeme ile talepler her dosyada ayrıca kontrol edilmelidir. Sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve hukuki görüş yerine geçmez.
Doldururken dikkat edilecekler
- Dava açmadan önce arabulucuya başvurun; anlaşamama son tutanağının aslını veya arabulucunun onayladığı örneğini dilekçeye ekleyin (6325 s. K. m.18/A, m.18/B).
- Yeni kira döneminin başlangıç tarihini sözleşmeden hesaplayın. Dava bu tarihten en geç 30 gün önce açılmazsa ya da süresinde yazılı artış bildirimi yapılmamışsa, karar ancak bir sonraki dönemden itibaren uygulanabilir (TBK m.345).
- Kira ilişkisi beş yılı doldurmamışsa mahkeme, anlaşma yoksa artışı önceki kira yılının TÜFE on iki aylık ortalama değişim oranını geçmeyecek şekilde belirler (TBK m.344/2). Emsal bedele göre belirleme beş yıldan sonra mümkündür (TBK m.344/3).
- İstediğiniz aylık kira bedelini ve dava değerini rakamla yazın.
- Emsal olarak gösterilecek taşınmazların adreslerini ve kira bedellerini mümkünse belgeleriyle hazırlayın.
- Kiracının ve kiraya verenin adlarını sözleşme ve tapu kaydıyla uyumlu yazın; taşınmaz birden fazla kişiye aitse davacı tarafı ayrıca kontrol edin.