- Nereye verilir
- Sulh hukuk mahkemesi (yasal mirasçılar için noterlik de yetkili)
- Süre
- Kanunda başvuru süresi yok
Mirasçılık belgesi talep dilekçesi, ölen kişinin (mirasbırakanın) yasal mirasçılarının ve miras paylarının gösterildiği belgeyi almak için sulh hukuk mahkemesine verilen dilekçedir. Mirasçılık belgesi verilmesi çekişmesiz yargı işidir; görevli mahkeme sulh hukuk mahkemesi, yetkili mahkeme ise talepte bulunanın veya ilgililerden birinin oturduğu yer mahkemesidir (Türk Medeni Kanunu, TMK m.598; Hukuk Muhakemeleri Kanunu, HMK m.382-384). Yasal mirasçılar belgeyi noterden de alabilir.
Ne zaman gerekir?
Mirasçılık belgesi (halk arasında veraset ilamı), ölen kişiden kalan taşınmazların tapuda mirasçılar adına tescili, banka hesaplarındaki paranın çekilmesi, araçların devri ve mirasbırakan adına açılmış dava ve takiplerin sürdürülmesi gibi işlemlerde istenir. Belge, mirasçıların kimler olduğunu ve her birinin payını gösterir.
Mahkeme mi, noter mi?
Kanun, yasal mirasçılara mirasçılık belgesi verme yetkisini hem sulh mahkemesine hem de noterliğe tanımıştır (TMK m.598). Atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren belge ise yalnızca sulh mahkemesince verilir (TMK m.598/2). Belgenin yargılama gerektirmesi veya nüfus kayıtlarının yetersiz kalması gibi durumlarda da noterlik yolu kullanılamaz ve mahkemeye başvurulur. Bu durumların ayrıntısı mirasçılık belgesi nasıl alınır yazısında anlatılmıştır.
Nereye verilir?
Dilekçe, talepte bulunan kişinin veya ilgililerden birinin oturduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesine verilir (HMK m.383, m.384). Dilekçe adliyedeki ön büroya teslim edilir; mahkeme kural olarak nüfus kayıtları üzerinden inceleme yapar, gerekirse duruşma açar veya tanık dinler.
Süre
Mirasçılık belgesi istemek için kanunda bir süre öngörülmemiştir. Mirasbırakanın ölümünden sonra her zaman başvurulabilir. Ancak mirasın reddi gibi süreye bağlı başka işlemler varsa onların süreleri ayrıca takip edilmelidir.
Harç ve masraf
Başvuru sırasında harç ve tebligat gibi işlemler için gider avansı ödenir. Noterde ise noter ücreti ödenir. Tutarlar her yıl güncellendiği için burada rakam verilmemiştir; başvuru sırasında adliyedeki ön bürodan veya noterlikten öğrenilebilir.
Ekler
- Mirasbırakanın ve mirasçıların nüfus kayıt örneği (mahkeme kayıtlara kendisi de ulaşabilir)
- Ölüm belgesi
- Talep edenin kimlik kartı fotokopisi
- Varsa vasiyetname örneği
- Vekil ile takip ediliyorsa vekâletname
Dilekçe metni
Köşeli parantez içindeki yerleri kendi bilgilerinizle doldurun, size uymayan seçenekleri silin.
[ŞEHİR] NÖBETÇİ SULH HUKUK MAHKEMESİ HAKİMLİĞİNE
TALEP EDEN: [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........])
Adres: [Açık adres]
MURİS: [Ad Soyad] (T.C. Kimlik No: [...........])
Ölüm tarihi: [GG.AA.YYYY]
Son yerleşim yeri: [Adres]
KONU: Murisin yasal mirasçılarını ve miras paylarını gösteren mirasçılık belgesi verilmesi talebidir.
AÇIKLAMALAR:
1. Murisi [Ad Soyad], [GG.AA.YYYY] tarihinde [yer]'de vefat etmiştir. Ben murisin [oğlu / kızı / eşi / torunu] olup yasal mirasçılarındanım.
2. Bilgim dahilinde murisin yasal mirasçıları şunlardır: [eşi Ad Soyad; çocukları Ad Soyad, Ad Soyad; murisden önce ölen çocuğu Ad Soyad'ın çocukları Ad Soyad].
3. Murisin [bilinen bir vasiyetnamesi bulunmamaktadır / [GG.AA.YYYY] tarihli vasiyetnamesi bulunmakta olup bir örneği ektedir].
4. [Tapu intikali / banka işlemleri / dava ve takip] işlemlerinde kullanılmak üzere, murisin mirasçılarını ve miras paylarını gösteren mirasçılık belgesi verilmesini talep etme zorunluluğu doğmuştur.
HUKUKİ SEBEPLER:
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m.598; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.382, m.383, m.384 ve ilgili mevzuat.
DELİLLER:
Nüfus kayıtları, ölüm belgesi, [vasiyetname], tanık ve her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM:
Yukarıda açıklanan nedenlerle; murisin yasal mirasçılarını ve miras paylarını gösteren mirasçılık belgesi verilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
[GG.AA.YYYY]
Talep Eden
[Ad Soyad]
[İmza]
EKLER:
1. Murisin ve mirasçıların nüfus kayıt örneği
2. Ölüm belgesi
3. Kimlik kartı fotokopisi
4. [Varsa vasiyetname örneği]
Bu metin örnektir. Somut olaya göre uyarlanmalıdır; süre, görevli ve yetkili mahkeme ile talepler her dosyada ayrıca kontrol edilmelidir. Sayfadaki bilgiler genel niteliktedir ve hukuki görüş yerine geçmez.
Doldururken dikkat edilecekler
- Mirasbırakanın (murisin) adını, T.C. kimlik numarasını, ölüm tarihini ve son yerleşim yerini nüfus kaydıyla uyumlu yazın.
- Bildiğiniz tüm yasal mirasçıları yazın; mirasçılardan önce ölen varsa onun çocuklarını da belirtin. Eksik mirasçı içeren belge sonradan sorun çıkarabilir; mirasçılık belgesinin geçersizliği her zaman ileri sürülebilir (TMK m.598).
- Vasiyetname varsa dilekçede belirtin ve bir örneğini ekleyin. Atanmış mirasçı veya vasiyet alacaklısı olduğunu gösteren belge, tasarrufun bildiriminden itibaren bir ay içinde itiraz edilmezse sulh mahkemesince verilir (TMK m.598/2).
- Belgeyi hangi işlem için istediğinizi (tapu, banka, dava) kısaca yazmanız yeterlidir; diğer mirasçıların dilekçeyi imzalaması gerekmez.
- Dilekçeyi kendi yerleşim yerinizdeki veya başka bir ilgilinin yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine verebilirsiniz (HMK m.384).